انسان تمامى اعمال و حالات خود را در جهان آخرت خواهد ديد ، و صداهاى خويش را خواهد شنيد تا به جائى كه : فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ خَيْراً يَرَهُ ، وَ مَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ شَرًّا يَرَهُ . مفهوم مستقيم و عارى از توجيه اين گونه آيات اينستكه : گفتار هر گوينده و كردار هر عمل‌كننده ، آنگونه‌اى كه بوده ، در آنجهان شنيده و ديده مىشود . « 1 » پيش از اينكه بشر از رهگذر مادى به اين حقيقت آگاه شود كه : صورتها و صداها در فضاى جهان نابود نميشوند ، مردمان از متقدم و متجدد ، و بيدين و با دين ، در اين گونه حقايق قرآنى متحيّر بودند ، يكى به حساب خرافات و مطالبى نامفهوم مىآورد ، و ديگرى از لحاظ اينكه كلام الهى است تعبدا مىپذيرفت . پس از آنكه دستگاههاى : گيرنده و فرستنده ، ضبط صوت و راديو و تلويزيون و غيره بوجود آمد ، تازه روزنه‌اى ناچيز از اين رمز شگفت‌انگيز براى بشر نمودار شد ، كه : جهان ماده دستگاه گيرندهء صورتها و صداها است . براساس همين موفقيت - بشر بهوس افتاده كه صداها و بلكه صوتهاى برخى از نوابغ گذشتگان را بگيرد ، و صداهاى آنانرا بشنود ، و چهره‌هاشانرا بنگرد ، تا چه پيش آيد ! . قرآن با الحان گوناگون مرتبهء كامل اين رمز را دربارهء زمين و فضاى آن تصريح كرده ، و حتى اعضاء و بدنهاى مكلفان را همچون نوار ضبط صوت دستگاه اطلاعاتى و ضبط كنندهء اعمال خوانده است . در آيات مورد بحث موضوع خبرگزارى زمين دو مرتبه تصريح و تأكيد شده : 1 - لِيُرَوْا أَعْمالَهُمْ . . مردم محشور ميشوند تا كارهاشان نشان داده شوند .

--> ( 1 ) - تفصيل سخن در پيرامون تجسم اعمال را در تفسير « الفرقان » آورده‌ايم .